https://www.rmf24.pl/polityka/news-los-hennig-kloski-wisi-na-wlosku-koalicjanci-stawiaja-sprawe,nId,8078255

CBA zabezpiecza dokumenty ws. programu "Czyste Powietrze". Śledztwo prowadzi Prokuratura Europejska

We wtorek 21 kwietnia Centralne Biuro Antykorupcyjne zabezpieczyło dokumenty, dotyczące programu "Czyste Powietrze" w kilkunastu urzędach. Funkcjonariusze byli między innymi w Kancelarii Prezesa Rady Ministrów, Ministerstwie Klimatu i Środowiska, Ministerstwie Funduszy i Polityki Regionalnej, Narodowym Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz 16 funduszach wojewódzkich.

Prokuratura Europejska wszczęła śledztwo w sprawie niedopełnienia obowiązków przez funkcjonariuszy publicznych w związku z opracowaniem i wdrożeniem kolejnych etapów programu. Podstawą były między innymi doniesienia medialne, które wskazywały na możliwe nieprawidłowości, mogące powstać już na wstępnym etapie tworzenia programu. Nieprawidłowości systemowe miały umożliwić nieuczciwym wykonawcom nielegalne pozyskanie środków finansowych, a także doprowadzić do wyrządzenia szkody beneficjentom.

W czynnościach uczestniczyło 65 funkcjonariuszy CBA oraz czterech przedstawicieli Europejskiego Urzędu ds. Zwalczania Nadużyć Finansowych (OLAF).

Straty liczone w dziesiątkach milionów złotych

Prokuratura Europejska przejęła śledztwo dotyczące nadużyć przy realizacji programu "Czyste Powietrze" w październiku 2025 roku. Poprzednio nadzorowała je Prokuratura Okręgowa w Szczecinie. Śledztwo - jak informowano - ma charakter ogólnopolski. Prokuratorzy ustalili, że łączna wysokość wyrządzonej szkody to kilkadziesiąt milionów złotych. Do przestępstw miało dochodzić od 2022 roku do grudnia 2024 roku. Jak przekazała wówczas rzeczniczka Prokuratury Okręgowej w Szczecinie, firma z woj. zachodniopomorskiego jako wykonawca, zawierała umowy z beneficjentami programu na prace termomodernizacyjne budynków mieszkalnych oraz wymianę źródeł ciepła.

- W sprawie ustalono, że zachowanie sprawcy polegało przede wszystkim na wyłudzaniu środków pieniężnych na szkodę beneficjentów programu, na przykład poprzez wprowadzenie w błąd co do możliwości faktycznego zrealizowania inwestycji - informowała w październiku 2025 roku prok. Julia Szozda, rzeczniczka prasowa Prokuratury Okręgowej w Szczecinie.

Z programu "Czyste Powietrze" właściciele domów jednorodzinnych mogą otrzymać dotacje do wymiany starych pieców na bardziej ekologiczne na przykład pompy ciepła (obecnie nie można uzyskać wsparcia do zakupu pieców gazowych), a także do termomodernizacji budynku. Od kwietnia 2025 roku obowiązkowe w programie jest przeprowadzenie przed inwestycją audytu energetycznego, a po niej otrzymanie świadectwa charakterystyki energetycznej budynku, które pokazuje jak termomodernizacja przyczyniła się na przykład do ograniczenia zużycia ciepła.

W resorcie klimatu i środowiska trwają również prace nad projektem specustawy mającej pomóc poszkodowanym beneficjentom "Czystego Powietrza".